تامین اجتماعی

بیمه تامین اجتماعی چیست، به زبان ساده

فرض کنید یک صندوق بزرگ هست که همه‌ی کارگرها و کارفرماها هر ماه سهمی در آن می‌گذارند. هر وقت یکی از این آدم‌ها به کمک نیاز داشته باشد، از همین صندوق به او کمک می‌شود: هزینه‌ی درمان، مزد روزهایی که بیمار بوده، مقرری وقتی کارش را از دست داده، و حقوق بازنشستگی وقتی دیگر کار نمی‌کند. سازمان تامین اجتماعی همین صندوق را اداره می‌کند.

بیمه‌ی تامین اجتماعی، که به انگلیسی به آن Social Security می‌گویند، با بیمه‌های خصوصی، مثل بیمه‌ی عمر یا بیمه‌ی تکمیلی، فرق دارد. بیمه‌ی خصوصی را خودتان انتخاب می‌کنید و می‌خرید؛ بیمه‌ی تامین اجتماعی برای کارگرها طبق قانون اجباری است و کارفرما باید آن را رد کند.

چه کسانی بیمه‌ی تامین اجتماعی دارند

• کارگرها و کارمندان بخش خصوصی که با قرارداد کار، کار می‌کنند. بیمه‌شان را کارفرما رد می‌کند.
• صاحبان مشاغل آزاد و خویش‌فرماها، که می‌توانند خودشان بیمه‌ی مشاغل آزاد بگیرند.
• بیمه‌شدگان اختیاری، یعنی کسانی که قبلا بیمه داشته‌اند و حالا خودشان ادامه‌اش می‌دهند.
• گروه‌های خاص مثل رانندگان، کارگران ساختمانی، قالی‌بافان و بعضی گروه‌های دیگر، که قاعده‌های خودشان را دارند.

یک نکته: کارمندان دولت معمولا در صندوق بازنشستگی کشوری‌اند و بعضی صنعت‌ها، مثل نفت، صندوق خودشان را دارند. قاعده‌های آن صندوق‌ها با تامین اجتماعی فرق دارد. این چت‌بات درباره‌ی تامین اجتماعی است.

حق بیمه چطور حساب می‌شود

برای کارگرهایی که مشمول قانون کارند، طبق ماده‌ی ۲۸ قانون تامین اجتماعی، حق بیمه ۳۰ درصد مزد مشمول بیمه است و این‌طور تقسیم می‌شود:

• ۷ درصد سهم کارگر، که کارفرما هر ماه از حقوق کم می‌کند؛
• ۲۰ درصد سهم کارفرما؛
• ۳ درصد سهم دولت.

جدا از این، ۳ درصد هم برای بیمه‌ی بیکاری است که کارفرما می‌پردازد. یعنی کارفرما سهم خودش و سهم بیمه‌ی بیکاری را روی ۷ درصدی که از حقوق شما کم کرده می‌گذارد و همه را به تامین اجتماعی می‌دهد.

یک مثال ساده: اگر مزد مشمول بیمه‌ی شما ۱۰ میلیون تومان باشد، ۷۰۰ هزار تومان از حقوقتان کم می‌شود، و کارفرما ۲ میلیون تومان سهم خودش و ۳۰۰ هزار تومان بیمه‌ی بیکاری را هم روی آن می‌گذارد. این عددها فقط برای فهمیدن روش است؛ مزد مشمول بیمه سقف و کف دارد که هر سال اعلام می‌شود.

بیمه‌ی مشاغل آزاد و بیمه‌ی اختیاری

اگر کارفرما ندارید، مثلا مغازه‌دار، آزادکار یا فریلنسر هستید، می‌توانید خودتان بیمه‌ی مشاغل آزاد بگیرید. در این بیمه، کل حق بیمه را خودتان می‌دهید و نرخش به این بستگی دارد که چه حمایت‌هایی را انتخاب کنید؛ هر چه حمایت بیشتر، نرخ بیشتر. همین‌طور اگر قبلا بیمه داشته‌اید و کارتان تمام شده، می‌توانید بیمه‌ی اختیاری بگیرید تا سابقه‌تان قطع نشود.

نرخ‌ها و شرط‌های این دو بیمه هر سال اعلام می‌شود؛ از چت‌بات بپرسید و سال را بگویید.

یک نکته‌ی مهم: طبق قانون بیمه‌ی بیکاری، صاحبان مشاغل آزاد و بیمه‌شدگان اختیاری مشمول بیمه‌ی بیکاری نیستند. یعنی اگر خودتان بیمه می‌پردازید، روی مقرری بیکاری حساب نکنید.

سابقه‌ی بیمه یعنی چه

سابقه‌ی بیمه یعنی تعداد روزها، ماه‌ها و سال‌هایی که برایتان حق بیمه پرداخت شده است. هر حمایتی که تامین اجتماعی می‌دهد، از بیمه‌ی بیکاری تا بازنشستگی، به همین سابقه بستگی دارد. برای همین سابقه، مهم‌ترین عدد پرونده‌ی شماست.

سابقه‌تان را می‌توانید در سامانه‌ی خدمات غیرحضوری تامین اجتماعی ببینید. چند نکته درباره‌ی سابقه:

1. ماه به ماه چکش کنید. اگر کارفرما ماهی را رد نکرده باشد، هر چه زودتر بفهمید، پیگیری‌اش راحت‌تر است.
2. سابقه‌ی چند کارفرما جمع می‌شود. اگر چند جا کار کرده‌اید، سابقه‌ها روی هم حساب می‌شود.
3. سابقه‌ی صندوق‌های دیگر: اگر مدتی در صندوق دیگری بیمه بوده‌اید، مثلا صندوق بازنشستگی کشوری، قاعده‌ای برای انتقال یا جمع کردن سابقه‌ها هست که به آن «سابقه‌ی تلفیقی» می‌گویند. از چت‌بات بپرسید برای موقعیت شما چطور است.

اگر کارفرما بیمه رد نکرده باشد

این یکی از رایج‌ترین گرفتاری‌هاست. کارفرما طبق قانون مکلف است بیمه‌ی کارگرش را رد کند و سهم کارگر را که از حقوق کم کرده، به تامین اجتماعی بدهد. اگر سابقه‌تان را دیدید و ماه‌هایی خالی بود، این کارها را بکنید:

1. فیش‌های حقوقی، قرارداد و هر مدرکی که نشان می‌دهد آن‌جا کار کرده‌اید جمع کنید.
2. اول با خود کارفرما حرف بزنید؛ گاهی اشتباه اداری است.
3. اگر حل نشد، از شعبه‌ی تامین اجتماعی یا اداره‌ی کار پیگیری کنید.

از چت‌بات بپرسید برای موقعیت شما کدام راه و کدام مدارک به کار می‌آید.

بیمه‌ی بیکاری چیست و به چه کسانی تعلق می‌گیرد

بیمه‌ی بیکاری، که به انگلیسی به آن Unemployment Insurance می‌گویند، مقرری‌ای است که وقتی کارتان را بی‌اراده‌ی خودتان از دست داده‌اید، برای مدتی به شما پرداخت می‌شود. قاعده‌هایش در قانون بیمه‌ی بیکاری آمده است که در شهریور ۱۳۶۹ تصویب شد.

شرط‌ها

• بیکاری باید بی‌اراده‌ی خودتان باشد. طبق قانون، بیکار کسی است که بی‌اراده‌ی خودش کارش را از دست داده و آماده‌ی کار است. اگر خودتان استعفا داده باشید، این مقرری به شما نمی‌رسد.
• دست‌کم ۶ ماه سابقه‌ی پرداخت حق بیمه. این شرط در ماده‌ی ۶ همین قانون آمده است.
• شامل بودن. طبق قانون، صاحبان مشاغل آزاد، بیمه‌شدگان اختیاری، بازنشسته‌ها، کسانی که به طور کلی از کار افتاده‌اند و اتباع خارجی شامل این بیمه نیستند.

مهلت مراجعه

باید حداکثر یک ماه بعد از بیکار شدن به اداره‌ی کار مراجعه کنید. اگر عذر موجهی، مثل بیماری، داشته باشید، این مهلت تا ۳ ماه پذیرفته می‌شود. یعنی اگر کارتان تمام شد، صبر نکنید؛ همان هفته‌های اول اقدام کنید.

چه مدت پرداخت می‌شود

مدت پرداخت به سابقه‌تان بستگی دارد؛ هر چه سابقه بیشتر، مدت بیشتر. طبق ماده‌ی ۷ قانون، جمع مدتی که در طول همه‌ی سال‌های کار می‌توانید مقرری بگیرید، برای مجردها حداکثر ۳۶ ماه و برای متاهل‌ها یا کسانی که خانواده‌ای را خرج می‌دهند حداکثر ۵۰ ماه است.

جدول مدت، طبق همان ماده‌ی ۷:

• ۶ تا ۲۴ ماه سابقه: مجرد ۶ ماه، متاهل یا متکفل ۱۲ ماه.
• ۲۵ تا ۱۲۰ ماه سابقه: مجرد ۱۲ ماه، متاهل یا متکفل ۱۸ ماه.
• ۱۲۱ تا ۱۸۰ ماه سابقه: مجرد ۱۸ ماه، متاهل یا متکفل ۲۶ ماه.
• ۱۸۱ تا ۲۴۰ ماه سابقه: مجرد ۲۶ ماه، متاهل یا متکفل ۳۶ ماه.
• ۲۴۱ ماه و بیشتر: مجرد ۳۶ ماه، متاهل یا متکفل ۵۰ ماه.

و کسی که ۵۵ سال یا بیشتر دارد، تا رسیدن به سن بازنشستگی، تا وقتی بیکار است، مقرری می‌گیرد.

مبلغ مقرری چقدر است

طبق بند «ب» ماده‌ی ۷، مقرری روزانه ۵۵ درصد متوسط مزد روزانه‌ی شماست. برای متاهل‌ها و کسانی که خانواده‌ای را خرج می‌دهند، به ازای هر نفر از عائله، تا ۴ نفر، ۱۰ درصد حداقل مزد هم اضافه می‌شود. مقرری نه کمتر از حداقل مزد می‌شود و نه بیشتر از ۸۰ درصد متوسط مزد شما.

کی مقرری قطع می‌شود

طبق ماده‌ی ۸، مقرری در این حالت‌ها قطع می‌شود: وقتی کار تازه پیدا کنید؛ وقتی بی عذر به دوره‌ی آموزشی که معرفی شده‌اید نروید؛ وقتی کار مناسبی را در رشته‌ی خودتان یا رشته‌ی مشابه رد کنید؛ وقتی بازنشسته شوید یا مستمری ازکارافتادگی کلی بگیرید؛ و وقتی به همان کار قبلی برگردید. اگر بعدا معلوم شود بیکاری به خواست خودتان بوده یا کار تازه را پنهان کرده‌اید، باید مقرری را پس بدهید.

بیکاری به خاطر حادثه

طبق تبصره‌های ماده‌ی ۲، بیکاری‌ای که از سیل، زلزله، جنگ یا آتش‌سوزی پیش آمده، و بیکاری موقتی که از تغییر ساختار مصوب یک کارگاه پیش آمده، هم شامل این بیمه است.

یک خبر خوب

طبق تبصره‌ی ۲ ماده‌ی ۶ همین قانون، مدتی که مقرری بیکاری می‌گیرید، جزو سابقه‌ی پرداخت حق بیمه حساب می‌شود؛ هم برای بازنشستگی، هم برای ازکارافتادگی و فوت. یعنی دوره‌ی بیکاری، سابقه‌تان را قطع نمی‌کند.

بازنشستگی تامین اجتماعی: قاعده‌ی تازه

بازنشستگی یعنی وقتی به سن و سابقه‌ی مشخصی رسیدید، کار را کنار می‌گذارید و هر ماه حقوق بازنشستگی می‌گیرید. شرط‌های بازنشستگی در قانون تامین اجتماعی آمده است، ولی در سال‌های اخیر عوض شده‌اند و این مهم‌ترین چیزی است که درباره‌ی بازنشستگی باید بدانید.

طبق ماده‌ی ۲۹ قانون برنامه‌ی هفتم پیشرفت، که در ۱۴۰۳ تصویب شد، و آیین‌نامه‌ی اجرایی‌اش که هیئت وزیران در بهمن ۱۴۰۳ تصویب کرد، شرط بازنشستگی به تدریج سخت‌تر می‌شود. روشش این است که بسته به اینکه الان چقدر سابقه دارید، چند ماه به سابقه‌ی لازم برای بازنشستگی شما اضافه می‌شود. طبق گزارش‌هایی که از این آیین‌نامه منتشر شده، هر چه سابقه‌تان بیشتر باشد، ماه‌های کمتری اضافه می‌شود، و کسانی که ۲۸ تا ۳۰ سال سابقه دارند، چیزی به سابقه‌ی لازمشان اضافه نمی‌شود.

شرط‌های پایه در قانون تامین اجتماعی

برای اینکه بفهمید قاعده‌ی تازه چه چیزی را عوض کرده، اول باید شرط‌های پایه را بدانید. طبق ماده‌ی ۷۶ قانون تامین اجتماعی:

• با سن: مرد با ۶۰ سال تمام و زن با ۵۵ سال تمام می‌تواند بازنشسته شود. بندی از همین ماده که حداقل ده سال حق بیمه را شرط کرده بود، در آبان ۱۴۰۳ حذف شد.
• با ۳۰ سال سابقه: طبق تبصره‌ی ۱، کسی که ۳۰ سال تمام کار کرده و حق بیمه داده، اگر مرد باشد با ۵۰ سال سن و اگر زن باشد با ۴۵ سال سن می‌تواند بازنشسته شود.
• با ۳۵ سال سابقه: طبق تبصره‌ی ۳، کسی که ۳۵ سال تمام حق بیمه داده، بی شرط سن بازنشسته می‌شود.
• کارهای سخت و زیان‌آور: طبق تبصره‌ی ۲، با دست‌کم ۲۰ سال پشت سر هم یا ۲۵ سال با فاصله کار در این کارها، و هر سال کار در آن‌ها یک و نیم سال حساب می‌شود. اگر کمیسیون پزشکی تایید کند که کار به جسم یا روح فرد آسیب زده، این حمایت بدون شرط سابقه هم داده می‌شود.
• زنان کارگر: طبق تبصره‌ی ۴، زنی که ۲۰ سال سابقه‌ی کار و ۴۲ سال سن دارد، با پرداخت حق بیمه‌ای به اندازه‌ی ۲۰ روز مزد، می‌تواند بازنشسته شود.

قاعده‌ی تازه روی همین شرط‌ها

قانون برنامه‌ی هفتم این شرط‌ها را برنداشته است؛ روی آن‌ها ماه اضافه کرده است. یعنی برای کسی که امروز مثلا ۲۰ سال سابقه دارد، سابقه‌ی لازم برای بازنشستگی کمی بیشتر از عدد پایه است، و برای کسی که ۲۹ سال سابقه دارد، تقریبا همان است.

خیلی‌ها هنوز با عددهای قدیمی، مثل «۲۰ سال سابقه و ۶۰ سال سن»، حساب می‌کنند. این عددها برای خیلی‌ها دیگر کافی نیست. برای اینکه بدانید خودتان کی بازنشسته می‌شوید، سابقه‌ی فعلی، سن و جنسیت و نوع کارتان را به چت‌بات بگویید، و برای تصمیم نهایی، پیش از کنار گذاشتن کار، از شعبه‌ی تامین اجتماعی هم استعلام بگیرید.

کارهای سخت و زیان‌آور

بعضی کارها در قانون «سخت و زیان‌آور» شناخته شده‌اند، یعنی کارهایی که به سلامت آسیب بیشتری می‌زنند. کسانی که در این کارها کار کرده‌اند، شرط‌های بازنشستگی متفاوتی دارند. اینکه کار شما در این فهرست هست یا نه، با تشخیص کمیته‌های مخصوص همین کار است. اگر فکر می‌کنید کارتان سخت و زیان‌آور است، همین را از چت‌بات بپرسید.

حمایت‌های دیگر تامین اجتماعی

بیمه‌ی تامین اجتماعی فقط بیکاری و بازنشستگی نیست. طبق ماده‌ی ۳ قانون تامین اجتماعی، تعهدات سازمان این‌هاست:

• حوادث و بیماری‌ها: درمان بیمه‌شده وقتی بیمار می‌شود یا آسیب می‌بیند.
• بارداری: حمایت‌های دوره‌ی بارداری.
• غرامت دستمزد: وقتی به خاطر بیماری یا حادثه نمی‌توانید کار کنید، برای روزهایی که کار نکرده‌اید.
• ازکارافتادگی: وقتی توان کارتان را از دست داده‌اید.
• بازنشستگی.
• مرگ: وقتی بیمه‌شده فوت می‌کند، حمایت از خانواده‌اش.

هر کدام شرط سابقه‌ی خودش را دارد؛ وقتی سوال می‌پرسید، بگویید چقدر سابقه دارید.

سه موقعیت، سه جواب

قاعده‌ها وقتی روشن می‌شوند که روی یک موقعیت واقعی بنشینند. این سه مثال ساختگی‌اند، ولی قاعده‌هایشان همان است که بالا از قانون گفتیم.

مثال اول: کارگری که قراردادش تمام شد

مریم ۴ سال در یک کارخانه کار کرده و کارفرما همه‌ی ماه‌ها بیمه‌اش را رد کرده است. قراردادش تمام شده و کارفرما تمدیدش نکرده است. آیا بیمه‌ی بیکاری به او می‌رسد؟

سه شرط را می‌سنجیم. اول، بیکاری بی‌اراده‌ی خودش بوده است؛ قرارداد را کارفرما تمدید نکرده، او استعفا نداده. دوم، سابقه‌اش خیلی بیشتر از ۶ ماه است. سوم، کارگر است، نه بیمه‌شده‌ی اختیاری یا مشاغل آزاد. پس شرط‌ها را دارد. مهم‌ترین کاری که باید بکند این است که حداکثر ظرف یک ماه به اداره‌ی کار مراجعه کند. مدت مقرری‌اش به سابقه‌اش بستگی دارد و در این مدت، سابقه‌ی بیمه‌اش هم ادامه پیدا می‌کند.

مثال دوم: کارمندی که سابقه‌اش خالی است

علی سابقه‌اش را در سامانه دیده و فهمیده کارفرما ۵ ماه از سال گذشته را بیمه رد نکرده است، در حالی که هر ماه از حقوقش سهم بیمه کم شده است. چه کند؟

اول فیش‌های حقوقی آن ماه‌ها را پیدا می‌کند؛ فیشی که کسر حق بیمه را نشان می‌دهد، مدرک مهمی است. قرارداد کار و هر مدرک دیگری که نشان می‌دهد آن ماه‌ها آن‌جا کار می‌کرده، کنارش. بعد اول از خود کارفرما می‌پرسد، و اگر حل نشد، از شعبه‌ی تامین اجتماعی پیگیری می‌کند. هر چه زودتر، بهتر؛ چون پیدا کردن مدرک‌ها سال‌ها بعد سخت‌تر است.

مثال سوم: فریلنسری که بیمه ندارد

سارا طراح آزادکار است و تا حالا بیمه نداشته است. می‌خواهد بیمه بگیرد که سابقه‌اش شروع شود.

راهش بیمه‌ی مشاغل آزاد است. حق بیمه را خودش می‌دهد و نرخش به حمایت‌هایی بستگی دارد که انتخاب می‌کند. یک نکته را باید بداند: بیمه‌ی مشاغل آزاد شامل بیمه‌ی بیکاری نیست. اگر بعدها کارمند شرکتی شد و کارفرما بیمه‌اش را رد کرد، سابقه‌های این دو روی هم جمع می‌شود.

بعد از بیکار شدن، قدم به قدم

1. همان روزهای اول، سابقه‌تان را در سامانه‌ی تامین اجتماعی ببینید و مطمئن شوید همه‌ی ماه‌ها ثبت شده است.
2. مدرکی بگیرید که نشان دهد کار را بی‌اراده‌ی خودتان از دست داده‌اید؛ مثلا نامه‌ی پایان قرارداد.
3. حداکثر ظرف یک ماه به اداره‌ی کار مراجعه کنید. اگر بیماری یا عذر موجه دیگری دارید، این مهلت تا ۳ ماه پذیرفته می‌شود، ولی منتظر نمانید.
4. اگر مقرری برقرار شد، آماده‌ی کار بمانید؛ قانون بیکار را کسی می‌داند که آماده‌ی کار است.
5. وقتی کار تازه پیدا کردید، خبر بدهید. مقرری برای دوره‌ی بیکاری است.

برای بازنشستگی، از کی برنامه‌ریزی کنیم

بهترین زمان برای فکر کردن به بازنشستگی، سال‌ها پیش از آن است. چند کار کمک می‌کند:

• هر سال سابقه‌تان را چک کنید، نه فقط سال آخر.
• اگر وسط کار وقفه‌ای افتاد، مثلا مدتی کار نداشتید، به بیمه‌ی اختیاری فکر کنید تا سابقه‌تان قطع نشود.
• اگر کارتان سخت و زیان‌آور است، از همان سال‌های اول مطمئن شوید که همین‌طور ثبت می‌شود؛ چون هر سالش یک و نیم سال حساب می‌شود.
• قاعده‌ی تازه را در حسابتان بیاورید؛ عدد پایه کافی نیست.
• پیش از کنار گذاشتن کار، استعلام بگیرید. یک ماه کمتر از سابقه‌ی لازم، یعنی بازنشستگی که هنوز برقرار نمی‌شود.

چت‌بات «تامین اجتماعی» چطور کمک می‌کند

این چت‌بات از روی دانشش درباره‌ی قانون تامین اجتماعی و مقررات مربوط جواب می‌دهد. پیش از جواب، در همان دانش دنبال بخش مربوط به سوال شما می‌گردد و جواب را به زبان ساده می‌نویسد. اگر جوابی در دانشش نباشد، همین را می‌گوید.

چند نمونه سوال که می‌توانید بپرسید:

• «۸ سال سابقه دارم و قراردادم تمام شده؛ بیمه‌ی بیکاری به من می‌رسد؟»
• «کارفرما سه ماه بیمه‌ام را رد نکرده؛ چه کنم؟»
• «۲۲ سال سابقه دارم؛ با قاعده‌ی تازه کی بازنشسته می‌شوم؟»
• «فریلنسر هستم؛ بیمه‌ی مشاغل آزاد چطور است؟»
• «سابقه‌ی تلفیقی یعنی چه؟»

این چت‌بات چه کاری نمی‌کند

این چت‌بات به سامانه‌ی تامین اجتماعی وصل نیست؛ یعنی سابقه‌ی شما را نمی‌بیند، حق بیمه را پرداخت نمی‌کند و درخواستی برایتان ثبت نمی‌کند. این کارها در سامانه‌ی خدمات غیرحضوری خود تامین اجتماعی انجام می‌شود. کار چت‌بات این است که قاعده‌ها را برای موقعیت شما روشن کند تا بدانید در آن سامانه یا در شعبه دنبال چه باشید.

چطور سوال خوب بپرسید

1. سابقه‌تان را بگویید، به سال و ماه.
2. بگویید چه نوع بیمه‌ای دارید: کارگری، مشاغل آزاد یا اختیاری.
3. سن و نوع کار را بگویید، اگر سوال درباره‌ی بازنشستگی است.
4. تاریخ‌ها را بنویسید: کار کی تمام شد، آخرین ماهی که بیمه رد شده کی بود.
5. یک سوال در هر پیام.
6. اگر بد پرسیدید، ویرایش کنید؛ مداد کنار سوال را بزنید و درستش کنید.

چند اصطلاح

• بیمه‌شده: کسی که برایش حق بیمه پرداخت می‌شود.
• مزد مشمول بیمه: بخشی از حقوق که حق بیمه از روی آن حساب می‌شود.
• سابقه: مدتی که حق بیمه پرداخت شده است.
• مقرری: پولی که هر ماه پرداخت می‌شود، مثل مقرری بیکاری.
• مستمری: پولی که بعد از بازنشستگی، ازکارافتادگی یا فوت هر ماه پرداخت می‌شود.
• کارفرما: کسی که شما برایش کار می‌کنید و باید بیمه‌تان را رد کند.

هزینه

پنج سوال اول این چت‌بات رایگان است و برایش ثبت‌نام لازم نیست. اگر به کارتان آمد، اشتراکش را می‌گیرید: ۳ ماه، هر ماه ۱٬۰۰۰ پیام، به مبلغ ۵ میلیون تومان. دکمه‌ی خرید از همان اول در صفحه‌ی گفتگو هست.

سوال‌های رایج

اگر خودم استعفا بدهم، بیمه‌ی بیکاری می‌گیرم؟

نه. قانون بیکار را کسی می‌داند که بی‌اراده‌ی خودش کارش را از دست داده است. اگر بعدا معلوم شود بیکاری به خواست خودتان بوده، باید مقرری گرفته‌شده را پس بدهید.

اگر کار مناسبی پیشنهاد شود و قبول نکنم چه؟

طبق ماده‌ی ۸ قانون بیمه‌ی بیکاری، اگر کار مناسبی در رشته‌ی خودتان یا رشته‌ی مشابه پیشنهاد شود و قبولش نکنید، مقرری قطع می‌شود. نرفتن بی عذر به دوره‌ی آموزشی که معرفی شده‌اید هم همین حکم را دارد.

آیا جواب چت‌بات جای استعلام از تامین اجتماعی را می‌گیرد؟

نه. برای تصمیم‌های مهم، مثل کنار گذاشتن کار برای بازنشستگی، از خود تامین اجتماعی استعلام بگیرید. جواب چت‌بات کمک می‌کند بدانید چه بپرسید.

اگر قاعده‌ها دوباره عوض شود؟

کنار چت‌بات تاریخ آخرین به‌روزرسانی دانشش نوشته شده است. قاعده‌های بازنشستگی در سال‌های اخیر عوض شده‌اند؛ اگر بعد از این تاریخ خبر تازه‌ای شنیده‌اید، جواب را با آن بسنجید.

سوال‌های قانون کار را هم جواب می‌دهد؟

برای سوال‌هایی مثل قرارداد کار و حق سنوات، چت‌بات قوانین ایران را باز کنید؛ و برای مالیات حقوق، چت‌بات مالیاتی.

خلاصه

بیمه تامین اجتماعی صندوقی است که کارگر و کارفرما و دولت هر ماه در آن سهم می‌گذارند: برای کارگرها ۳۰ درصد مزد، ۷ درصد از کارگر، ۲۰ درصد از کارفرما و ۳ درصد از دولت، و ۳ درصد بیمه‌ی بیکاری از کارفرما. سابقه مهم‌ترین عدد پرونده‌ی شماست. بیمه‌ی بیکاری برای کسی است که بی‌اراده کارش را از دست داده و دست‌کم ۶ ماه سابقه دارد، و باید زود، حداکثر یک ماه بعد، اقدام کرد. شرط بازنشستگی با قانون برنامه‌ی هفتم به تدریج سخت‌تر شده است. چت‌بات «تامین اجتماعی» همین قاعده‌ها را برای موقعیت شما به زبان ساده می‌گوید.